Sibutramine - chất cấm nguy hiểm trong thuốc giảm cân 'trôi nổi'
Sibutramine là chất gây ức chế cảm giác thèm ăn, bị cấm sử dụng trên người vì có nhiều tác dụng phụ nguy hiểm, song gần đây xuất hiện trong nhiều loại thuốc giảm cân bán trên mạng.
Một mẫu thuốc giảm cân như vậy gần đây được Viện Kiểm nghiệm Vệ sinh An toàn thực phẩm Quốc gia phát hiện chứa chất sibutramine. Một cô gái 21 tuổi đã uống thuốc này, sau đó nhập viện trong tình trạng bất tỉnh, tổn thương não.
Tại Việt Nam, từ năm 2010, Cục Quản lý Dược, Bộ Y tế, đã chỉ đạo ngừng cấp phép nhập khẩu nguyên liệu sibutramine. Tháng 4/2011, cơ quan này đình chỉ lưu hành trên toàn quốc và thu hồi toàn bộ thuốc có chứa hoạt chất sibutramine.
TS.BS Lê Bá Ngọc, Phó giám đốc Trung tâm Kiểm soát cân nặng và Điều trị béo phì, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh, giải thích thuốc chứa sibutramine thường gây giảm cân nhanh bằng cách làm mất nước, ức chế thần kinh trung ương để giảm cảm giác đói. "Điều này không tác động đến mỡ thừa mà chỉ gây mất nước hoặc mất cân bằng dinh dưỡng, dẫn đến hiệu quả giảm cân tạm thời và không bền vững", bác sĩ Ngọc nói.
Người sử dụng các sản phẩm, thuốc giảm cân không rõ nguồn gốc trên mạng, chứa chất cấm có nguy cơ biến chứng nghiêm trọng như suy kiệt, suy gan thận, teo mật, sốc phản vệ, đột quỵ, nhồi máu cơ tim. Chất cấm này còn dẫn đến tổn thương não, xuất huyết dạ dày, suy gan, thận, rối loạn điện giải, sốc phản vệ. Nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời, người bệnh có thể tử vong.
Béo phì là bệnh lý cần điều trị theo phác đồ tương tự đái tháo đường, tim mạch, ung thư. Bác sĩ Ngọc khuyến cáo người bệnh không nên tự giảm cân, tin vào các phương pháp không chính thống vì dễ dẫn đến biến chứng nặng, tốn kém. Phác đồ điều trị béo phì chuẩn y khoa là tác động vào các cơ chế chuyển hóa của cơ thể, hạn chế hình thành mỡ, tăng cường chuyển hóa mỡ, ly giải mỡ, không gây mất nước, tiêu chảy hay chán ăn, đảm bảo sự an toàn. Người bệnh không mệt mỏi, không gia tăng nguy cơ khiến bệnh nền đang mắc nặng hơn, hạn chế tăng cân trở lại.
Để có cơ sở khoa học chỉ định điều trị phù hợp cho người bệnh, bác sĩ chỉ định đo InBody, phân tích khối lượng, vị trí mỡ nội tạng, tỷ lệ khối cơ và khối mỡ, tỷ lệ nước ngoại bào... Một số trường hợp có thể được xét nghiệm, siêu âm, chụp chiếu cần thiết.