3 thói quen làm mát 'tưởng vô hại' có thể gây sốc nhiệt, đột quỵ
Lao vào phòng điều hòa sau khi đi nắng, tắm nước lạnh sau tập thể dục, uống nhiều bia để giải khát là thói quen tưởng vô hại có thể gây đột quỵ ngày nóng.
Cả nước đang trải qua đợt nắng nóng gay gắt, đặc biệt là Bắc Bộ và miền trung. Hà Nội ghi nhận mức nhiệt 40,7 độ C chiều 25/5, cao nhất cả nước. Một số địa phương miền Bắc cũng ghi nhận nhiệt độ vượt 40 độ C như Vĩnh Yên, tỉnh Phú Thọ và Bắc Ninh. Nhiều địa phương khác dao động 38-39 độ C, khiến nhiều người hôn mê, say nắng.
Bác sĩ Đoàn Dư Mạnh, Phó Giám đốc Trung tâm Tim mạch và Đột quỵ Quốc tế, Bệnh viện Đa khoa Phương Đông, cho biết nắng nóng khiến chúng ta tìm mọi cách để hạ nhiệt nhanh chóng, song cần tránh một số thói quen "tưởng vô hại" để giảm nguy cơ sốc nhiệt, mất nước, thậm chí đột quỵ.
Uống bia lạnh giải nhiệt
Nắng nóng, nhiều người ưu tiên bia lạnh để giải nhiệt nhanh, thay cho nước lọc, nước điện giải. Song, bia là cồn. Khi cơ thể mất mồ hôi, mất nước, lạm dụng bia có thể làm tăng nguy cơ tăng huyết áp, đột quỵ, tim mạch.
Bia có tác dụng lợi tiểu, nghĩa là làm tăng quá trình bài tiết nước qua đường tiểu. Điều này làm tình trạng mất nước trở nên nghiêm trọng hơn, đồng thời gây rối loạn điện giải trong cơ thể. Bia khiến gan và thận phải làm việc vất vả trong khi cơ thể đang trong trạng thái mệt mỏi do nắng nóng kéo dài.
"Cảm giác đã khát, đã mệt chỉ đánh lừa tâm lý. Càng nóng càng uống nhiều càng gây hại, đặc biệt là người có bệnh nền, tăng huyết áp, tim mạch, đái tháo đường", bác sĩ nói.
Bạn nên hạn chế uống nước quá lạnh, mà nên uống nước mát hoặc nước ấm nhẹ. Nên uống từng ngụm nhỏ, chia làm nhiều lần để cơ thể hấp thu từ từ.
Tắm ngay khi vừa đi nắng về
Khi vừa ở ngoài trời nắng nóng về, cơ thể đang tiết nhiều mồ hôi, các mạch máu dưới da đang giãn nở để tỏa nhiệt. Việc dội nước lạnh đột ngột sẽ khiến các lỗ chân lông và mạch máu co lại tức thì, có thể làm tăng huyết áp đột ngột hoặc đột quỵ.
Do đó, bạn nên ngồi nghỉ ngơi ở nơi thoáng mát từ 15 – 20 phút để cơ thể ráo mồ hôi và thân nhiệt trở lại bình thường trước khi tắm.
Bước vào phòng điều hòa nhiệt độ quá thấp
Nhiều người có thói quen hạ nhiệt độ điều hòa xuống rất thấp (khoảng 16 – 20°C) ngay khi vừa từ ngoài đường vào nhà để thỏa mãn cảm giác mát lạnh tức thì. Sự chênh lệch nhiệt độ lớn khiến mạch máu co hoặc giãn đột ngột.
"Chênh lệch nhiệt độ khiến cơ thể không thích nghi kịp thời, dẫn đến co mạch đột ngột, choáng váng", bác sĩ Nguyễn Huy Hoàng, Hội Y học dưới nước và Oxy cao áp Việt Nam, nói. Nhiều trường hợp sốc nhiệt, thậm chí đột quỵ ở nhóm nguy cơ như người cao tuổi, trẻ nhỏ hoặc người lao động làm việc ngoài trời. Lúc này, cơ thể cần một giai đoạn chuyển tiếp để hạ nhiệt và thích nghi dần với nhiệt độ, không đột ngột từ nóng sang lạnh hoặc ngược lại.
Nên để điều hòa ở mức 26 – 28°C. Khi từ ngoài đường về, nên bật quạt trước hoặc mở cửa để cơ thể thích nghi dần, sau đó mới bật điều hòa.
Hạn chế ra đường trong khung giờ nắng gắt từ khoảng 10 đến 16 giờ, trừ trường hợp bất khả kháng. Người phải làm ngoài trời, trong đó có tài xế taxi, xe công nghệ, shipper, công nhân xây dựng nên chia nhỏ thời gian làm việc, xen kẽ nghỉ ngơi ở nơi có bóng râm, thoáng gió, uống nước đều đặn.
Khi ra đường, cần đội mũ rộng vành, đeo kính râm, che kín vùng gáy, mặc quần áo sáng màu, mỏng, thấm hút mồ hôi tốt, dùng kem chống nắng phù hợp để giảm bớt tác hại của bức xạ.
Mọi người nên uống nước đều trong ngày, không chờ đến khi khát mới uống nhằm duy trì hoạt động bình thường của cơ thể. Người dân không nên tự ý truyền dịch hoặc dùng thuốc khi chưa có hướng dẫn của bác sĩ. Nhóm nguy cơ cao như trẻ nhỏ, người cao tuổi và người có bệnh nền cần thận trọng trong thời tiết nắng nóng, nhập viện ngay khi dấu hiệu bất thường.a
